„Collectarium lądzkie” wróci do kraju. To utracony podczas II wojny światowej rękopis ze zbiorów Archiwum Archidiecezjalnego w Poznaniu. Zabytek leżał w bibliotece Uniwersytetu Yale w Stanach Zjednoczonych.
Uroczyste przekazanie XII-wiecznego cysterskiego rękopisu odbyło się 29 stycznia w Bibliotece Beinecke Uniwersytetu Yale w New Haven. W wydarzeniu uczestniczyła minister kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska oraz przedstawiciele uczelni, w tym dyrektor biblioteki Michelle Light.
– Po 80 latach do Polski wraca bezcenny, XII-wieczny rękopis „Collectarium lądzkie” – jedna z tych strat wojennych, które miały już nigdy się nie odnaleźć. To finał trzyletniej drogi, rozpoczętej odkryciem dr. Pawła Figurskiego i konsekwentnie doprowadzonej do końca przez Wydział Restytucji Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego – powiedziała ministra Cienkowska.
Jak zaznaczyła, naukowcy udowodnili, że manuskrypt zrabowali Niemcy czasie II wojny światowej. Polityk podkreślała również znaczenie postawy Uniwersytetu Yale, dziękując całemu zespołowi za współpracę i zrozumienie wagi sprawy.
„Collectarium lądzkie” pochodzi z XII wieku. Rękopis przez stulecia był związany z opactwem cysterskim w Lądzie oraz instytucjami kościelnymi i naukowymi w Poznaniu i Krakowie. Ostatnie przedwojenne wzmianki o rękopisie pochodzą z 1937 roku. Po zajęciu Poznania przez wojska niemieckie w 1939 roku zbiory archiwum zostały zrabowane i rozproszone.
Na uniwersycecie w Yale przeprowadzono badania nad historią dzieła, po tym jak Polska złożyła wniosek o zwrot rękopisu. Specjaliści doszli do wniosku, że wersja przedstawiona przez polskie ministerstwo, jest najbardziej prawdopodobna. W proces odzyskania zabytku zaangażowani byli również specjaliści z FBI Art Crime Team, czyli specjalnej jednostki Federalnego Biura Śledczego USA.
Czytaj także: W Poznaniu będą produkować więcej uzbrojenia. Prezes PGZ zdradza plan
