Lato powoli zbliża się ku końcowi. Choć do jesieni pozostało jeszcze kilka tygodni, poranki i wieczory są już znacznie chłodniejsze, z drzew spadają pierwsze liście, a uczniowie – ochoczo lub mniej – pomaszerowali do szkoły. Tymczasem lato wciąż potrafi dać się nam we znaki, chociażby wysokimi temperaturami. I choć ekstremalne upały nie trwały w Polsce kilka miesięcy, a zaledwie kilka dni, to sytuacja hydrologiczna w kraju, w tym w Wielkopolsce, niepokoi.
O tym, jak wygląda stan wód w kraju słyszymy regularnie. Nie jest kolorowo, i mowa tu nie tylko o Warcie, ale i o innych zbiornikach wodnych. Nad jeziorem Niedzięgiel w Skorzęcinie można zauważyć, że jego brzeg mocno się spłycił, a pomost, z którego można było dawniej skakać do wody, musiał zostać przedłużony. Podobne problemy występują też w innych jeziorach Pojezierza Gnieźnieńskiego.
Warta wysycha?
O to, jak wygląda sytuacja hydrologiczna w Wielkopolsce zapytaliśmy wielkopolski oddział Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Jak zwraca uwagę jego rzeczniczka Małgorzata Siepa, Wielkopolska znajduje się w zasięgu kilku regionów wodnych – regionu wodnego Noteci, regionu wodnego Warty oraz regionu wodnego górnej Odry. Oznacza to, że gospodarka wodna jest organizowana w oparciu o podział zlewniowy, a nie administracyjne granice województw.
– Obecnie w regionie wodnym Warty obserwujemy głównie stany niskie i średnie, a lokalnie również wysokie. Sama Warta, na odcinku w granicach województwa wielkopolskiego, znajduje się obecnie w strefie stanów niskich – wyjaśnia Małgorzata Siepa, rzecznik prasowy PGW Wody Polskie. – Sytuacja hydrologiczna w regionie wodnym Warty w 2026 roku jest zbliżona do tej obserwowanej w 2025 roku. Jeśli jednak spojrzymy na dane z wcześniejszych lat, widoczny jest pogłębiający się problem deficytu wody. Na sytuację tę wpływają m.in. bezśnieżne zimy, występowanie opadów o charakterze ekstremalnym, ale krótkotrwałym, a także utrzymujące się wysokie temperatury powietrza. Czynniki te nie sprzyjają odbudowie zasobów wodnych i poprawie bilansu wodnego – dodaje.
Obecnie IMGW-PIB wydał ostrzeżenia dotyczące suszy hydrologicznej dla kilku obszarów w regionie wodnym Warty oraz na terenie województwa wielkopolskiego. Obejmują one: Wartę środkową od zbiornika Jeziorsko do ujścia Noteci, zlewnię Kanału Mosińskiego, zlewnię Wełny, zlewnie Kiełbaski, Powy i Bawołu, a także górną Prosnę wraz ze zlewniami Niesóbu i Widawy.
– Sytuacja ta pokazuje, że problem niedoboru wody w Wielkopolsce pozostaje aktualny i wymaga stałego monitorowania, szczególnie w okresach utrzymujących się wysokich temperatur i niewystarczających opadów – dodaje Siepa.
Można otrzymać dotacje i zadbać o stan wód
O stan wód w Wielkopolsce dba Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Poznaniu, który głównie wspiera inwestycje związane z gospodarowaniem wodami opadowymi i roztopowymi oraz ze
zwiększeniem retencji. WFOŚiGW w Poznaniu finansuje przedsięwzięcia z zakresu zwiększenia retencji i przeciwdziałania skutkom suszy w regionie zarówno w formie dotacji, jak i w formie preferencyjnych pożyczek.
W przeciwdziałanie skutkom suszy w Wielkopolsce angażuje się także WFOŚiGW w Poznaniu, który finansuje inwestycje związane z retencją oraz gospodarowaniem wodami opadowymi i roztopowymi. Wsparcie można otrzymać w formie dotacji oraz preferencyjnych pożyczek.
W tym roku Fundusz prowadzi m.in. nabór „Chroń wodę”, w ramach którego można otrzymać do 300 tys. zł dotacji na tworzenie zbiorników retencyjnych, urządzeń wodnych, rozszczelnianie nieprzepuszczalnych powierzchni czy odtwarzanie ekosystemów zatrzymujących wodę. W puli jest 7,3 mln zł, a obecnie ocenianych jest 30 wniosków. Z kolei mieszkańcy mogą skorzystać z programu „Mikroretencja”, oferującego do 8 tys. zł na instalacje, które pomogą zatrzymać i wykorzystać deszczówkę na własnej posesji.
Fundusz finansuje też w zieloną infrastrukturę i przedsięwzięcia przeciwdziałające suszy w ramach innych programów. W kwietniu z jego inicjatywy 14 instytucji podpisało list intencyjny w sprawie wspólnego przeciwdziałania skutkom suszy w Wielkopolsce.
Czytaj także: Remont tego skrzyżowania utrudnia poruszanie się po mieście wielu osobom. Do kiedy potrwa?
