Starodruki, regionalne publikacje religijne i obyczajowe czy przepisy na wielkanocne babki i mazurki. To tylko niektóre ze skarbów, które skrywają się w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu.
Biblioteka Uniwersytecka skrywa rzadkie wydania związane z tematyką pasyjną. Szczególnie cenna jest edycja „Zwierciadła męki Pańskiej”, w której znajduje się opis męki Chrystusa wzbogacony o modlitwy i oracje. To wydanie pochodzące z 1507 roku. Wydał je drukarz Ulrich Pinder w Norymberdze.
Na uwagę zasługują też wyjątkowe drzeworyty, wykonane m.in. przez Hansa Schäufeleina, artystę związanego z warsztatem Albrechta Dürera.
– Co ciekawe, kilkanaście lat później powstał polski odpowiednik tej publikacji „Żywot Pana Jezu Chryste”. Wydany w Krakowie w 1522 roku przez Hieronima Wietora. Drukarz ten korzystał z tych samych klocków drzeworytniczych, jakich użyto wcześniej, w edycji norymberskiej. Zestawienie obu dzieł pozwala dostrzec zarówno inspiracje, jak i różnice w sztuce drukarskiej oraz ikonografii – opowiada Jakub Łukaszewski z Pracowni Starych Druków.
W zbiorach biblioteki można znaleźć też m.in rzadkie wydanie mszału gnieźnieńskiego z 1523 roku. Większość tekstu jest po łacinie, jednak są fragmenty w języku polskim.
– Publikacja ta stanowi także świadectwo warsztatu drukarskiego epoki. Pokazuje, w jaki sposób drukarze radzili sobie z brakiem odpowiednich czcionek do zapisu języka polskiego, wykorzystując zestawy przeznaczone do łaciny – dodaje Łukaszewski.
W księgozbiorze nie brakuje też pozycji związanych z religią i regionem. Tych najwięcej jest w Pracowni Regionalnego Zasobu Bibliotecznego. Na półkach znaleźć można m.in. „Śpiewy nabożne dla użytku katolików archidiecezji gnieźnieńskiej i poznańskiej” oraz wydane w 1850 roku „Nabożeństwo do Komunii Świętej polskim wierszem pisane”.
– W tej ostatniej publikacji odnaleźć można przejmujące fragmenty o charakterze moralizatorskim, jak choćby przestrogę zatytułowaną „Okropne skutki zaniedbywania wielkanocnej Komunii Świętej”: Kto Wielkanoc bez Ciała Krwi Pańskiej odbywa, tego gniewu Bożego dotknie kara mściwa – opowiada dr Mateusz Napiórkowski z Pracowni Regionalnego Zasobu Bibliotecznego.
Jedną z cenniejszych publikacji w zbiorach jest jednodniówka „Święconka Wielkanocna”. To publikacja, w której prócz treści świątecznych można znaleźć wiele reklam firm, które dawniej działały w Poznaniu i Wielkopolsce.
Dla miłośników kuchni przechowywane są przepisy na tradycyjne potrawy i wypieki wielkanocne. Te są cennym źródłem wiedzy o dawnych zwyczajach kulinarnych regionu.
Zbiory Biblioteki Uniwersyteckiej/Fot. Przemysław Stanula
Czytaj także: Rozpoczyna się Triduum Paschalne
