Październik na całym świecie jest miesiącem profilaktyki raka piersi. W tym czasie szczególną uwagę zwracamy na wczesne wykrywanie zmian nowotworowych i regularne badania, które mogą uratować życie. Do tej pory w 2026 roku z programu profilaktyki raka piersi w naszym regionie skorzystało 95 tysięcy kobiet.
Profilaktyka – czy to tak wiele?
O profilaktyce nowotworowej mówi się sporo. W październiku szczególnie o tej dotyczącej raka piersi, który jest najczęstszym nowotworem złośliwym wśród kobiet w Polsce. W naszym kraju wciąż istnieje problem z zachęceniem pań do badań profilaktycznych.
– Kobiety nie chcą się badać, bo oczekujemy od nich tego w momencie, kiedy są aktywne rodzinnie i zawodowo. Tłumaczą, że nie mają czasu, objawów i nawet o tym nie myślą. Tu jest nasze zadanie, żeby przypominać im, jak istotne to jest. Kolejnym powodem jest strach dotyczący tego, że lekarz znajdzie problem, który trzeba będzie leczyć – mówi dr hab. Mateusz Wichtowski, kierownik Kliniki Chirurgii Onkologicznej Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Poznaniu.
Rocznie raka piersi rozpoznaje się u ponad 20 tys. osób. To poważny problem zdrowotny w naszym kraju, ale co istotne, profilaktyka pozwala na jego wcześniejsze wykrycie, a to przekłada się na większe szanse wyleczenia. W 2026 roku w Wielkopolsce, z programu profilaktyki raka piersi skorzystało 95 tys. kobiet. Jedną z nich jest pani Katarzyna, która od kilkunastu lat bada się regularnie.
– W rodzinie mamy spore obciążenie genetyczne i chcę być świadoma tego, jaki jest mój stan zdrowia. Daje mi to spokój i poczucie bezpieczeństwa. Wierzę, że profilaktyka może przedłużyć moje życie i oszczędzić mi stresu związanego z późnym wykryciem jakichkolwiek zmian, gdyby wystąpiły – mówi pani Katarzyna.
Kobieta raz w roku zgłasza się na kontrolne badanie USG piersi. W jej rodzinie, zarówno od strony matki, jak i ojca, kobiety chorowały na ten rodzaj nowotworu. W związku z tym badania profilaktyczne są na stałe wpisane w jej kalendarz.
– Pilnowanie profilaktyki nie jest trudne. Co roku robię to automatycznie. Nie czuję, żeby był to dla mnie jakiś dodatkowy obowiązek. To parę chwil dających mi spokój ducha na cały rok – podkreśla.
Podstawowe badania
– W ciągu ostatnich kilku lat niestety ten procent zgłaszalności na badania profilaktyczne jest zastraszająco niski – alarmuje dr hab. Mateusz Wichtowski.
Najbardziej podstawowym badaniem profilaktycznym jest samobadanie piersi. Specjaliści zalecają, żeby robić to raz w miesiącu, najlepiej kilka dni po miesiączce. Kobietom w wieku 20-40 lat zaleca się raz w roku lub co dwa lata wykonanie kontrolnego badania USG piersi. Mammografia to badanie skierowane do kobiet w wieku 45-74 lat. Co dwa lata można je wykonać bezpłatnie, bez skierowania, w ramach programu NFZ.
– Trzeba uczciwie powiedzieć, że jest to badanie, które może sprawić dyskomfort u pacjentki, natomiast trwa krótko. Wykonujemy je na bardzo dobrym sprzęcie i ta ilość promieniowania, o które panie się boją, nie wpływa na zdrowie. Mammografia jest bezpieczna, szybka i powszechnie dostępna – podkreśla dr Wichtowski.
Czerwona lampka
Rak piersi to nowotwór złośliwy wywodzący się z nabłonka przewodów lub zrazików gruczołu sutkowego. Choć najczęściej występuje u kobiet, może również dotyczyć mężczyzn. Objawy, na które powinniśmy zwracać szczególną uwagę, to przede wszystkim wyczuwalny guzek lub zgrubienie w piersi. Poza tym zmiana kształtu lub rozmiaru piersi, wciągnięcie brodawki sutkowej, wyciek z brodawki, zmiany skórne lub powiększone węzły chłonne pod pachą.
Każdą niepokojącą nas zmianę powinien zobaczyć lekarz. Wcześnie wykryty nowotwór piersi jest wyleczalny w ponad 90 proc. przypadków. W 2024 roku w Wielkopolsce odnotowano 2280 przypadków tego rodzaju raka.
Czytaj także: Ma pióra i chodzi do biura. Na imię jej Jaśka
